Make your own free website on Tripod.com

lustrum nummer van Pomar 50 jaar (1996)

Home
Adressen Pomar
Agenda 2003-2004
Interne competitie
Pomar 1
Pomar 2
Pomar 3
Teams/Rating
Partijen naspelen
Online schaken!
Clubblad Pomar
Jeugd
Interessante links

Nedstat Basic - Free web site statistics    webmaster

De Jubileum Almanak is een eenmalige uitgave ter gelegenheid van het 50 jarig jubileum van Pomar.

INHOUD

Ten geleide

Van de redactie

Van de voorzitter

Felicitatie Haagse Schaakbond

Vijftig jaar Pomar

Gesprek met een pionier

Interne competitie

HSB-competitie

Pomar toernooi

Andere externe wedstrijden

Internationale contacten

Pomar Nieuws

Jeugdschaak

Probleemrubriek

Bluflijst

Tot slot

Ten Geleide  

Jubileumcommissie

Lennard Blaas

Frits Berendse

Perry van der Meer

Redactie Jubileum Almanak

Harry van der Stap

Bestuur Pomar

Piet van den Eeden, voorzitter

Martin Hazen, secretaris

Perry van der Meer, penningmeester

Frits Berendse, wedstrijdsecretaris

Lennard Blaas, jeugdleider

Rob de Jong, redacteur

 

Van de Redactie   

Voor het vijftigjarig bestaan van de schaakvereniging Pomar is een jubileumcommissie in het leven geroepen bestaande uit Frits Berendse jr. Lennard Blaas en Perry van der Meer. Tot de activiteiten behoort ook deze jubileumuitgave. Daar bovenstaande commissie relatief vrij jeugdig is werd mij, als "overjarige jongere" verzocht deze uitgave samen te stellen. Al gauw bleek dat het geen gemakkelijke taak was: Pomar is geen studentenvereniging alwaar sappige anekdotes, al dan niet met bier bezwangerd, voor het oprapen liggen, maar een vereniging van keurige kiesge-

rechtigde burgers waarin rangen en standen in het geheel niet te voorschijn treden. Aan de hand van het geheugen, het archief, nieuwsgaring bij nóg ouderen en het opvolgen van waardevolle adviezen van Frits Berendse (senior én junior) is geprobeerd een zo volledig mogelijk en toch leesbaar overzicht op te stellen van het wel en wee van "Pomar". Voor de opmaak (in modern Nederlands: lay-out) moesten we wél bij de jongeren zijn: dank zij Rob de Jong en Perry van der Meer ziet het blad er eigentijds uit.

Harry van der Stap.

Van de voorzitter  

De oprichters van de Rooms Katholieke Schaakvereniging Pomar hadden een schaakidool waarmee ze zich zeker in drie opzichten konden identificeren: Ze waren overwegend jong, katholiek en hielden van schaken. Ongetwijfeld hadden ze de geheime ambitie om minstens zo goed als hun voorbeeld te worden. Of ze de ambities hadden een vereniging op te richten die vijftig jaar later nog zou bestaan weet ik niet, ik denk dat toen zich daar niemand echt om heeft bekommerd. In elk geval hebben we geen lid meer die tot de founding-fathers van onze vereniging behoort. In vijftig jaar verandert er veel, de redactie van deze almanak heeft hiervan een overzicht gegeven. Arturito werd Arturo en is nu voor onze jeugdleden een Naam uit het verleden; we hebben zijn voornaam bijna vergeten, maar schaken dat doen we nog steeds.

Hoewel er geen schaker is die een partij begint zonder de wil die te willen winnen en al spelende zijn (haar) niveau te willen verbeteren, is schaken - om dr. Max

Euwe te citeren - een vorm van tijdspassering, en het mag dan ook van den beoefenaar niet te veel eisen. Deze typering lijkt me goed van toepassing op de amateur-clubschaker zoals de leden van onze vereniging. We spelen voor ons plezier en bepalen zelf onze inspanning: sommigen bestuderen (meer of minder fanatiek) de theorie, anderen spelen voor de vuist weg of drijven op hun ervaring.

Dat levert boeiende partijen op in de interne competitie en ook spanning en inzet voor het clubbelang in de externe wedstrijden. De vereniging Pomar is hierbij een organisatie, bedoeld om plezierig te kunnen schaken en mensen te ontmoeten.

Deze organisatie werd gedragen door vele mensen die zicht al die vijftig jaren voor het clubbelang hebben ingezet en daarmee voor de beoefening van het edele schaakspel. Een aantal namen van deze mensen is in deze almanak genoemd. Zij, maar ook de niet-genoemden, verdienen onze dank en erkenning.

Als een mens 50 jaar wordt heb je al kans dat de eerste grijze haren zichtbaar worden. Gelukkig is dat bij een 50-jarig jubileum van een vereniging niet zo. Een vereniging als Pomar blijft zo jong en vitaal als de leden zich voelen en, hoewel de gemiddelde leeftijd van onze leden zeker hoger is dan 50 jaar geleden, hebben we als vereniging nog zeker het elan dat de oprichters hebben gehad. De interne competitie bloeit, we hebben goede teams, soms successen in de HSB-competitie, een aantal jeugdleden in training, we zijn weer een ledenwerfcampagne gestart en zien de toekomst zonnig tegemoet. Er is dus reden om dit verenigingsjaar met een aantal activiteiten ons 50-jarig jubileum te vieren. Een mijlpaal in onze geschiedenis, iets om even bij stil te staan en te herdenken in deze almanak, om vervolgens met veel energie en plezier verder te schaken: op naar honderd jaar Pomar en vele boeiende schaakpartijen. Een bloeiende vereniging, die haar jubileum viert kan niet zonder de inzet van alle leden, maar toch speciale dank aan Frits, Harry en Lennard.

Piet van den Eeden, voorzitter Pomar

Felicitatie Haagse Schaakbond  

Een vijftigste verjaardag is een feit om even bij stil te staan: voor de familie, kennissen en relaties van de jubilaris om hun wensen voor toekomstig geluk uit te spreken; voor de jubilaris zelf om terug te kijken, maar meer nog om zich in te stellen op, en plannen te maken voor zijn verdere leven.

Namens de Haagse Schaakbond wil ik het eerste graag doen -meer als familielid, dan als relatie-, en bij deze gelukwens opmerken dat deze vijftigjarige zich op een goede gezondheid mag verheugen. Het getuigt van een grote vitaliteit wanneer een vereniging, na een korte inzinking van het ledental, zich zo krachtig herstelt als Pomar in de laatste jaren. Dit is des te fraaier omdat -niet alleen in de schaaksport- verenigingen in het algemeen te lijden hebben onder een afnemende belangstelling. Pomar heeft zijn "chess appeal" kennelijk niet alleen op peil gehouden, maar zelfs weten te versterken. Dit verdient bewondering.

De bloei van de vereniging komt verder tot uitdrukking in haar sterkte: in de komende competitie zullen twee teams in de eerste klasse van de HSB uitkomen. Ook dat is een compliment waard.

Natuurlijk is dit het gevolg van de ernst waarmee de leden hun sport beoefenen. Onmiskenbaar daarvoor is echter een sterk verenigingskader dat de voorwaarden schept voor een onbelemmerde ontplooiing van de persoonlijke capaciteiten van de leden, jong én oud.

Juist aan dat laatste heeft het Pomar niet ontbroken. Dat heeft niet alleen zijn vruchten voor de vereniging zelf afgeworpen. De in Pomar aanwezige bestuurlijke capaciteiten zijn ook ten goede gekomen aan de gehele schaakorganisatie: leden van Pomar leverden en leveren nog steeds een grote bijdrage in het besturen van de Haagse Schaakbond en van de KNSB. Zonder hun grote inzet zou het regionale bondswerk langzamerhand onuitvoerbaar zijn.

Bedenken we bovendien dat het aloude Pomar-rapid-toernooi een vaste plaats op de schaakagenda heeft en -naar ik hoop - zal houden, dan mag worden vastgesteld dat mijn beste wensen voor een gezond en vitaal Pomar mede worden ingegeven door gedachten aan de betoonde verdiensten van Pomar voor het regionale

schaakleven.

Pomar, proficiat, en ga zo door!

IJ.M.D. Kentie,

Voorzitter Haagse Schaakbond. 

 

Vijftig jaar Pomar  

De trossen los (1949-1959)

De schaakvereniging Pomar (genoemd naar het destijds furore makende Spaanse wonderkind Arturito Pomar) vond zijn oorsprong in Den Haag; in de achterkamer van de heer J. Hulsker in de Deimanstraat kwamen steeds meer schaakvrienden uit de buurt en aldaar werd, zoals toen in het "verzuilde" Nederland gebruikelijk, (er waren katholieke en protestante geitenfokverenigingen!) op 15 december 1946 de Rooms Katholieke Schaakvereniging Pomar opgericht. Ondanks de zesdaagse werkweek was er voldoende tijd om te schaken: in de na-oorlogse opbouwjaren had men hooguit één of twee weken vakantie en jaloers keek men naar de schoolmeesters, die hun lange vakanties toen al verdedigden met het argument dat de huidige jeugd "veel moeilijker" was dan vroeger.

Watergeus

Na een korte tijd in de boot de "Watergeus" aan de Laak alwaar de achterkamer van een sigarenwinkel betrokken werd, vestigde de vereniging zich in september 1947 definitief in Rijswijk en wel in het kortgeleden afgebroken gebouw Pax Intrantibus aan de Van Vredenburchweg. Pomar begon zich snel Rijswijks te voelen.

In het jaarverslag van 6 september 1954 wordt melding gemaakt van het lenen van een demonstratiebord: " hij (de heer van Schaik) heeft er wel een te leen, maar het is een Haags bord en zou Rijswijk dit wel kunnen accepteren ?" Ook wordt bij de ledenwerving voorgesteld "circulaires rond te sturen aan alle katholieke mannen van Rijswijk" en zegt de aan de vereniging verbonden "geestelijke adviseur" toe, bij zijn huisbezoeken voor Pomar "zieltjes te winnen".

In 1949 had Pomar zijn eerste tien klokken dank zij de nieuwe voorzitter C.G. Schaaper onder wiens bezielende leiding de vereniging zich ook in de HSB-competitie ontplooide. In 1952 werden alle drie de tientallen kampioen, hetgeen in de katholieke pers middels het dagblad "Het Binnenhof" breeduit vermeld werd.

In 1953 had Pomar zowaar een internationale wedstrijd: wij speelden een wedstrijd in Don Bosco tegen een schaakvereniging uit Duitsland (voor anti-duitse ressentimenten had men toen nog geen tijd, die kwamen er pas na de verloren voetbalfinale in 1974).

Schaakhuwelijk

Met een ledental van gemiddeld 30 en een kortstondige plaats van ons eerste tiental in de eerste klasse HSB kwam "Pomar" als een kleine maar hechte vereniging de eerste 12½ jaar door. Als prettige bijzonderheid is nog het "schaakhuwelijk" te vermelden tussen een dochter van Hulsker en een zoon van Schaaper. Uit deze periode zijn nog te noemen de heren H.J. Blom (toen al!) en W. Kales. Ook moet genoemd worden J. Regeer van het Centrum die Pomar op cruciale momenten altijd heeft bijgestaan.

Helaas zijn er op het vijftigjarig bestaan van Pomar geen leden meer vanaf de oprichting, al komen Gerard Hauser en Gerard van der Kooy er dicht bij.

 

Storm op zee 1959-1971

Na 1958 werd het vertrouwde harmoniemodel door de aanwakkerende nieuwe tijd doorbroken. Door de stijgende welvaart begonnen ijskasten, wasmachines, bromfietsen, auto's, grammofoons en ...TV toestellen in snel tempo gemeengoed te worden. Vooral de televisie veranderde het huiselijk leven. Waar men zich eerst welkom wist door een opgewekte ontvangst, werd de begroeting nu een slangachtig gesis en ontwaarde men een gezelschap dat met open mond ademloos de beeldbuis aanstaarde.

NTS

Ook het verenigingsleven werd aangetast: In het jaarverslag van 30 september 1958 blijkt al dat de trouwe opkomst duidelijk minder was. Merkwaardigerwijs niet het ledental: dat bleef zo rond de 30-35 schommelen. In de begintijd van de Nederlandse Televisie Stichting (NTS) werd maar een paar dagen per week uitgezonden. Dit verklaart de verschuiving van de clubavond van Dinsdag naar Maandag! Het rijke Roomse leven ging teloor.

Zo wordt in 1961 besloten dat ook "andersdenkenden" welkom zijn en op 15 september 1969 werd het R.K. uit de statuten geschrapt. Al eerder verdween het "vieren van vastenavond met een snelschaak" wegens geringe belangstelling en na 1957 werd geen melding meer gemaakt van de geestelijk adviseur, die blijkbaar een herdersmat ondergaan had.

Euwe

Bij het derde lustrum, het vijftienjarig bestaan, hield dr. Max Euwe een zeer geslaagde causerie over zijn schaakervaringen en de schaaksport in het algemeen.

In 1964 fuseerden drie Rijswijkse verenigingen tot het Schaakgenootschap Rijswijk. Onze vereniging weerstond de (sterke) druk om hierin op te gaan tot teleurstelling van onze mede-Rijswijkers, bij wie er nog steeds zijn die hier moeite mee hebben.

Voorzitter Veltmeijer, en vooral ook de heer H. van Everdinck die in meerdere bestuursfuncties optrad, moeten in dit tijdsbestek genoemd worden. Met name de laatste, bij wie na zijn vertrek naar Leiden in 1973 genotuleerd werd: "het afsluiten van de periode van Everdinck". Ook was hij een uitstekend schaker: hij werd liefst zes keer kampioen! Andere coryfeeën waren F. de Goey en J.A. Barkey.

Volle kracht vooruit: (1971-1983)

Daar Pax Intrantibus na 1970 snel verpauperde en het gefuseerde schaakgenootschap Rijswijk toch te dichtbij lag, werd "de grote sprong voorwaarts" naar Nieuw Rijswijk gewaagd. Het zilveren jubileum werd nog in Pax gevierd -een zeer geslaagde avond (muziek verzorgd door een pianist, dat kon toen nog) onder leiding van een onzer markantste

leden, de heer Koos Secreve (die ook twee keer clubkampioen geweest is)-, maar na een "kraak" in Pax werden na een buitengewone ledenvergadering op 23 juni 1975 de biezen gepakt: "Men moest uit Pax wegkomen voordat er Fik inging", werd toen genotuleerd.

Een korte poos speelden we in de Verzoeningskerk, daarna in de Franciscusschool. Het is de grote verdienste van voorzitter F.J.Berendse (die vanaf 1967 een record aantal jaren deze functie bekleedde) dat de stap naar Nieuw Rijswijk een groot succes werd. Ineens waren we geen kleine vereniging meer; het gemiddelde ledental overschreed de 40, en wat ook mooi meegenomen is, er kwamen goede schakers bij, zoals de heren H.M. Abbenhuis, W. Van Markenstein, F.Ferschtman en A.H. Janssen, zodat de tweede klasse van de Haagse Schaakbond méér Pomar-ploegen ging bevatten. Ook het Pomar-eendaagstoernooi dat de heer Riem al vanaf 1964 ter hand nam groeide uit tot één der grotere evenementen in de HSB-regio. Over de HSB gesproken, hierin begonnen Pomar-leden het bestuur te bemannen; vanaf 1977 tot heden zijn er liefst vier onzer leden in betrokken. De functie van penningmeester is al twintig jaar in "Pomarhanden"!

Eén van de nieuwe leden in deze periode is Chris van Zijderveld, die lid werd in 1971 en zich al gauw ontpopte tot een bestuurlijke duizendpoot, en, wat minstens zo belangrijk was, zijn echtgenote Nel meenam die lange tijd op voortreffelijke wijze de horeca verzorgde. Dank zij Ben Altorf van de Franciscus-school heeft Pomar ook nog een korte maar hevige bloei in het jeugdschaken gekend. Hier hebben we Reinoud Rijpkema, die later zelf jeugdleider werd en Perry van der Meer, die thans behalve in het bestuur ook in de jubileumcommissie werkzaam is, aan overgehouden.

Vakantie

Door de toenemende welvaart werd het steeds minder vanzelfsprekend iedere maandagavond te komen; waar een vakantie vroeger een paar weken de Veluwe en voor de iets beter gesitueerden Duitsland of Frankrijk was, zijn inmiddels oorden als de Canarische eilanden of Indonesië buiten het seizoen voor velen mogelijk geworden. Met name de HSB-competitie ondervond steeds meer tegenwind. De tientallen werden vervangen door achttallen met als argument dat er dan maar twee auto's nodig waren.

Op volle zee: (1983-1996)

Pomar kenmerkt zich de laatste 12½ jaar als een middelgrote vereniging van ruim 50 leden. Vergeleken met vroeger zijn we duidelijk sterker geworden; het eerste achttal is naar het zich laat aanzien, definitief doorgedrongen in de eerste klasse van de HSB. Zelfs hebben we kortgeleden in de Promotieklasse gespeeld. Een en ander is mede te danken aan Felix Ferschtman, die zijn broer Jouri en zijn schoonzuster meenam, Wouter van Markenstein en voorts Gerbrand Beekman, Lennard Blaas (zoon van de bestuurstijger Leo) en last but not least Joost Felkers.

Hans Pont

Opmerkelijk is, behalve de HSB, de inbreng in de KNSB, waar uiteindelijk

vier leden van Pomar actief in werden, van wie Hans Pont zelfs korte tijd voorzitter was. Hoeveel verenigingen kunnen een dergelijke betrokkenheid navertellen? Ook hebben we een méér dan modaal aantal gediplomeerde jeugdleiders en wedstrijdleiders in ons midden.

In 1983 nam Chris van Zijderveld (na jeugdleider, redacteur en wedstrijdleider geweest te zijn!) het voorzitterschap over van Frits Berendse Sr. die hiermede een imposante bestuurscarrière afsloot: In 1962 was hij al penningmeester en tijdens zijn voorzitterschap was hij ook nog lange tijd wedstrijdleider.

Door zijn toenemende activiteiten in de HSB trad Chris in 1989 af, een bij Pomar vaker voorkomend "euvel": al eerder werd verzucht: "wij raken goede bestuursleden steeds kwijt aan de HSB". Chris werd opgevolgd door Gerbrand Beekman, die een nieuwe activiteit lanceerde: de jaarlijkse simultaanseance door een landelijk bekende schaakmeester in het winkelcentrum de Bogaard. Ook was hij betrokken bij de verhuizing van de Franciscusschool naar de Licht der Wereld kerk. Met leedwezen namen we afscheid van de Franciscusschool, waar we terugdenken aan gezellige schaakavonden met Nel, die de koffie rondbracht op een door Henk Zuydwijk vervaardigd rijdend tafeltje, en precies wist hoe iedereen zijn koffie gehad had willen hebben, en de geslaagde feestavonden met Koos Secreve als de charmante animator.

Pomar-toernooi

Gerbrand werd in 1993 als voorzitter opgevolgd door Piet van den Eeden.

Chris van Zijderveld nam -met blijvende steun van de familie Berendse- in 1981 al de organisatie van het Pomar-toernooi over. In deze periode moet ook Frits Berendse junior genoemd worden die al geruime tijd interne en externe wedstrijdleider is.

Behalve de genoemde personen zijn er uiteraard velen die zich op welke wijze ook voor de vereniging verdienstelijk hebben gemaakt. Hiervan noemen we Leo Blaas die zowel bij Pomar als in de HSB zich als krachtig bestuurder profileerde en ook nog kans zag de vereniging Botwinnik in Zoetermeer mede te helpen oprichten.

Voorts hebben we nog lieden als Jos Appelman, Wil Kauffman en Peter de Man, die elk op hun eigen manier, mede bijdragen tot de unieke sfeer bij Pomar. Tenslotte vermelden we nog Henk Zuydwijk die altijd op zijn karakteristiek bescheiden wijze op materiaalgebied en ook waar elders hulp nodig was, de helpende hand bood.

Tot slot

Zal Pomar groter geworden zijn, toch ontbreekt er vaak het professionele wat in andere verenigingen voorkomt. Wij ontberen een vaste kernploeg die afstand neemt van de rest. Zullen we dan iets amateuristischer overkomen, het zij zo, vóór alles staat bij ons het plezier in het spel en het onderlinge contact. In de letterlijke betekenis zijn wij dan "amateurs" en blijven het ook! Wij vertrouwen er dan ook op dat in de veranderde tijden met sterke "individuele" tendensen de schaakvereniging Pomar de tweede vijftig jaar met optimisme kan ingaan.

Gesprek met een pionier  

Ton Kop is nu 69 jaar, gepensioneerd kapper, en hij speelt nog steeds schaak. Sinds zijn 50e begon hij weer te schaken en hij is nu al weer jaren lid van schaakvereniging de Ooievaar in Den Haag.

Zelf denkt hij dat hij het 12e lid was van het schaakclubje waaruit Pomar is ontstaan. Hij is de man geweest die er voor heeft gezorgd dat Pomar een Rijswijkse vereniging wordt. Zelf heeft hij nog een paar maal op de Waterreus gespeeld, maar met de eerste ledenwerfactie werd die boot snel te klein. Hij speelde vrij kort in het eerste team van Pomar en al snel in het tweede.

Wie de naam Pomar heeft bedacht kan hij zich niet herinneren, maar dat zou best onder leiding van de heer Schaaper bedacht kunnen zijn. De heer Schaaper was een zakenman die in een witte villa vlak bij Pax Intrantibus woonde en al snel lid werd. Hij was een echt voorzitterstype die veel voor de vereniging over had. Voor wedstrijden liet hij in geheim overleg de bordvolgorde vaststellen, want Pomar moest presteren.

Ton Kop, die zelf katholiek is, kan zich niet herinneren dat die geloofsovertuiging noodzakelijk was om lid te worden. Waarschijnlijk noemde de vereniging zich rooms katholiek omdat het parochiegebouw waar werd gespeeld bestemd was voor katholieke verenigingen. Ton Kops, die ook nog korte tijd (als assistent penningmeester) langs de leden thuis ging om de contributie te innen, bleef zo'n 10 jaar lid. Vanwege zijn werk hield hij er tijdelijk mee op, maar nu geeft hij zijn, inmiddels middelbare, dochter schaakles.

Ik, Piet v.d. Eeden, had een plezierig gesprek met Ton Kop, dat besloten werd met een borreltje en een paar partijtjes. Hieronder volgen wat herinneringen uit de babyjaren van Pomar:

De gebroeders Hulsker hadden in de hongerwinter thuis in de Deimanstraat een familie-schaakclubje opgericht. Na de oorlog groeide dat uit en werd de huiskamer te klein. In 1945 verhuisden ze de club, nog naamloos, naar de Waterreus, een flinke boot die aan de Laakkade lag tegen 't Kruispunt van de Rijswijkseweg. Nu adverteerden ze in de krant om leden te werven, daar kwam ik op af en met mij nog een aantal schakers en direct was de boot daarvoor te klein.

Men zocht dus een grotere zaal. Nu was ik ook lid van de Katholieke Jongerenvereniging in het gebouw Pax Intrantibus aan de Vredenburgweg en wist dat de voorzaal daar te huur was voor fl 5,= per avond. Er werd direct besloten daar gebruik van te maken en zo werd de club een Rijswijkse aangelegenheid. In het Pax-gebouw zaten al veel clubs, zang, jongeren, toneel etc.. De uitstraling daarvan kwam ook de schaakclub ten goede. Zo werden de buren daar, de familie Schaaper ook al snel lid. Nu

werd de behoefte aan een verenigingsnaam voelbaar. Pomar was een de verbeelding prikkelend schakend kind, dus werd de toen nog jonge vereniging geassocieerd met zijn naam. Dus vanaf nu (1946) "Pomar" de Rijswijkse schaakclub. De conciërge, de heer Midden, zorgde voor koffie en thee. De heer Schaaper werd voorzitter en ik meen dat het ledental toen zo'n drie tientallen betrof.

Al spoedig trok men iemand aan die theorieles kwam geven, een sterke speler uit het Westland (naam mij nu onbekend).

Zoals ik nog maar weinig namen uit die eerste tijd kan opdissen. Enige zijn: Piet van Loenen, Nagtzaam, de Hulskers, Pa Schaaper met zijn zoon Engel en dochter Afra, van Bommel, Gerard v.d. Kooy.

Zelf deed ik mee aan een Pomar kampioenschap van Rijswijk in de vierde klasse, waar ik tweede werd en een medaille ontving met Pomar 1949-1950 en een bewijsje daarvan, getekend door de secretaris, toen de heer J.C. de Graaf. Bij deze wil ik dat overhandigen aan het bestuur van 1996. Misschien wel grappig zo'n oud exemplaar.

Ton Kop

Interne competitie   

De "ruggengraat" van onze vereniging is uiteraard de interne competitie, waarvan we kunnen zeggen, dat welk systeem er ook gevolgd werd, de opkomst altijd zéér behoorlijk is. Het is een goede zaak dat vaak pas op de laatste wedstrijd de kampioen bekend werd. We hebben nooit

leden gehad die met kop en schouders boven de rest uitstaken. De heren van Everdinck en van Markenstein zijn gedeeld recordhouder met ieder zes kampioenschappen, gevolgd door de heer Abbenhuis met vier. Op de "bluflijst" staan de kampioenen vanaf 1953 vermeld.

HSB-competitie  

Om hieraan mee te doen moest allereerst de boot "de Watergeus" op de Laakkade verlaten worden, daar hier geen bezoekende verenigingen ontvangen konden worden. Voorts waren er klokken nodig, welke onder leiding van de heer Schaaper vakkundig bij elkaar gebedeld werden. In 1948 met twee tientallen begonnen, waren er al gauw drie die zowaar kans zagen in 1952 gelijktijdig kampioen te worden, hetgeen breeduit in de pers vermeld werd!

In 1953 en 1955 speelde ons eerste zowaar een jaar in de eerste klasse HSB. Uiteindelijk speelde het eerste in de tweede klasse, het tweede in de derde en het derde in de vierde klasse. Op te merken is nog de score van de heer van Everdinck in 1965 bij Pomar 1: 7 uit 7!

Na de verhuizing naar de Franciscusschool had Pomar zelfs vijf tientallen, één in de tweede klasse, één in de derde en de overigen in de vierde klasse HSB.

In 1985 kwamen er bij de overgang van tientallen naar achttallen zes teams. Langzaam maar zeker werden we beter: vanaf 1985 speelden Pomar 1 en 2 in de tweede klasse en in 1988 het derde ook.

In 1991 promoveerde ons eerste weer na bijna veertig jaar naar de eerste klasse en

in 1994 zelfs voor één jaar naar de Promotieklasse! Uiteindelijk is de verminderde belangstelling voor de HSB-competitie aan Pomar niet voorbijgegaan; momenteel heeft Pomar vier achttallen, het eerste en tweede team uitkomende in de eerste klasse HSB, het derde in de tweede, en het vierde in derde klasse. Uiteindelijk zijn we er dan wel niet kwantitatief, maar toch wél kwalitatief onder leiding van onze HSB-wedstrijdleider Frits Berendse jr. behoorlijk op vooruitgegaan.

Eén van de aantrekkelijkheden van de HSB-competitie is het contact met andere verenigingen en het spelen in teamverband. Er zijn er die in HSB wedstrijden duidelijk beter spelen dan intern. Na het afschaffen van de afgebroken partijen een paar jaar geleden zijn spanningen en incidenten op het eind van de avond duidelijk verminderd, al is er een minderheid die de nieuwe maatregel betreurt.

Ondanks voorvallen als het niet kunnen vinden van sommige verenigingen, of, wat ook wel gebeurd is, een tegenstander die slecht stond en onopgemerkt zonder kennisgeving verdween, of ook iemand die ziedend van woede de stukken van het bord veegde en vaak bizarre taferelen bij studenten, dragen we de HSB-competitie een warm hart toe.

Pomar toernooi  

Aanvankelijk opgezet in 1959 door het dagblad "Het Binnenhof" in samenwerking met de verenigingen Het Centrum, R.L.A.C., Piona en Pomar teneinde "de beoefening van het schaakspel in Katholiek verband weer een extra stimulans te geven" nam onze vereniging de organisatie van dit "Binnenhoftoernooi" in 1965 over.

Organisator werd de heer R.J.M. Riem die dit toernooi tot 1981 (!) zou blijven leiden. Een suggestie in 1981 om voortaan zijn naam hieraan te verbinden, wees hij echter af. Niet onvermeld mag blijven dat (in feite vanaf 1959) onder zijn bezielende leiding het toernooi uitgroeide tot één der grootste eendagstoernooien in de Haagse Schaakbond. De deelnemers komen niet alleen uit de Haagse regio, er zijn er tot in Brabant toe! Meestal opende een bestuurslid van de Haagse

Schaakbond het toernooi, echter hebben we tweemaal het genoegen gesmaakt de burgemeester van Rijswijk hiervoor te strikken.

Waren er in de jaren zestig gemiddeld veertig deelnemers, in 1973 deden er al 84 schakers mee. De grote doorbraak kwam in 1980 toen een betere locatie (het IMC in Rijswijk) maakte dat het getal op 144 kwam.

Dank zij Chris van Zijderveld die het karwei van 1981 tot en met 1995 (!) op zich nam, doen er jaarlijks bijna 180 mee! Dit gezellige toernooi, gunstig "gelegen" tussen Sinterklaas en Kerstmis, heeft per groep van zes personen drie prijzen, hetgeen bij andere toernooien meestal niet het geval is. Het enige Pomar-lid dat tot nog toe het toernooi gewonnen heeft was Jouri Ferschtman in 1994. Aan een belangrijke voorwaarde voor het succes is altijd voldaan: er waren altijd voldoende Pomar-leden, zoals Henk Zuydwijk en vooral de familie Berendse en ook Nel van Zijderveld die bereid waren aan de organisatie assistentie te verlenen. Aan Frits Berendse Sr. werd in 1995 de gouden KNSB-speld uitgereikt, onder meer ter gelegenheid van dertig jaar onafgebroken betrokkenheid bij de organisatie van het Pomar toernooi!

Andere externe wedstrijden  

Als voortzetting van de zgn. "Nederlaagwedstrijden" zijn er de laatste tien jaar in augustus de vierkampen tegen RHC (eerst SHGP), Botwinnik en het Centrum waarvan Frits Berendse Jr. tot groot genoegen de Pomarkant van de organisatie op zich neemt. Voorts worden in de jaarverslagen talloze vriendschappelijke

wedstrijden vermeld, meestal ter gelegenheid van jubilea. Ook deed Pomar in het verleden mee aan de massakamp Rijswijk-Voorburg en het kampioenschap van Rijswijk, dit in een niet altijd even succesvolle samenwerking met onze zustervereniging Rijswijk.

Internationale contacten  

De Haagse Schaakbond was er jaren geleden trots op deze te hebben. Ruim tien jaar geleden betrof dit een jarenlang contact met Manchester. Echter, in 1953 al nam Pomar de organisatie op zich door een vereniging uit Saarbrücken uit te nodigen. Deze zou eerst in Nunspeet komen, maar omdat aldaar een Zondagsrust gold kon het niet doorgaan.

Uiteindelijk reageerde Pomar op het verzoek van de KNSB en zo werd op 21 augustus 1953 in Don Bosco de wedstrijd Pomar-Kolpingsfamilie Neunkirchen

gespeeld die door Pomar met 6½-8½ verloren werd.

De burgemeester van Rijswijk gaf hierin acte de présence. Het is wel te betreuren dat geldgebrek de oorzaak was dat aan het -herhaalde- schrijven (gericht aan de heer "Velthoffen") over een revanchematch in Duitsland geen gehoor kon worden gegeven!

Niet onvermeld mag worden de buitenlandse schaakactiviteiten van Frits Berendse jr. en Chris van Zijderveld op zowel de Kanaaleilanden als zowaar in Rusland!

 

Pomar Nieuws  

Bijna net zo oud als onze vereniging zelf, is het "Pomar-nieuws". Ons verenigingsblad heeft zelden "gehaperd"; Gemiddeld kwamen er jaarlijks zo'n acht edities uit. Begonnen werd met stencils, later een elektrische schrijfmachine en tenslotte maakten computers dat het er steeds fraaier uit kwam te zien. Merkwaardigerwijs blijkt in de beginjaren nergens de voorbije oorlog uit. Iedere terugblik naar vroeger gaat niet verder dan 1946.

Ronselen

De eerste jaren stonden vooral in het teken van de ledenwerving, hetgeen uiteraard begrijpelijk was, al komt het "ronselen" van katholieke schakers in niet katholieke verenigingen (dat was blijkbaar verdacht) ons nu bizar over.

Voorts waren er voornamelijk verslagen van vergaderingen, de interne competitie, en de rubriek "Varia" van de heer Van der Waard; langzamerhand werden verslagen van de HSB-wedstrijden

steeds talrijker.

Hersenbreker

Nieuwe rubrieken werden "het geheim van Irag Vorapsak" en de "Hersenbreker" van Perry van der Meer en Eugène Caron waar hierbij één voorbeeld:

Wit speelt en wint.

Het lijkt eenvoudiger dan het is!

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Veel Pomarleden hebben in het Pomar-Nieuws hun levensloop vermeld in de rubriek "profielschets" waarbij zelfs bleek dat oud-voorzitter Beekman landelijke bekendheid genoten heeft door in zijn jonge jaren op een postzegel voor te komen!

Profiel

Hier volgt een bijzondere profielschets en wel van de schaakvereniging zelf:

"Pomar" werd opgericht eind 1946, ruim een jaar na de oorlog. Het was een rustige buurt in Den Haag, waar sommige straten bestraat waren met grote klinkers op één meter van de stoep na, waar rode stenen aangebracht waren voor de fietsers. De tram kostte een dubbeltje. De Haagse periode duurde maar kort, al hebben de "Haagse" leden uit deze periode zoals Van Bommel, Blom, Matveld, Nagtzaam, van Schaik en Van Veldhoven nog lang hun stempel op de vereniging gedrukt.

In het Rijswijkse Pax Intrantibus ("treedt binnen in vrede") was Pomar inmiddels een volwaardige HSB-vereniging geworden, al waren er nog die de mening toegedaan waren dat de tweede klasse HSB voor ons "te hoog" was!

Inmiddels verdubbelde het inwonertal van Rijswijk in snel tempo; de Rijswijkse vaart werd gedempt en de van Vredenburchweg zou zowaar een "boulevard" worden. Pax Intrantibus ondervond in negatieve zin de veranderingen: door wijzigingen in wat tegenwoordig heet "bestemmingsplannen" en minder prettige bijkomstigheden die grote steden nu eenmaal hebben, werd het minder prettig toeven aldaar.

Een uitzondering was het zilveren jubileum dat dank zij de onvolprezen Koos Secreve met zijn onnavolgbare creatie van de "kameradski Ruski uit de ouweoeral", een daverend succes werd.

De verhuizing naar Nieuw Rijswijk, vooral de Franciscusschool bleek een doorslaand succes. Van een kleine vereniging werd Pomar een (middel)grote, maar dit ging in het geheel niet ten koste van de gezelligheid. Dit danken wij ook aan de heren de Lugt, Stevense, Schoemakers, de Kleijnen, Janssen, de Jong en veel anderen die qua stemming naadloos aansloten bij de "oudere" leden. We kunnen derhalve stellen dat vijftig jaar lang Pomar altijd dezelfde gezellige sfeer gehad heeft.

Jeugdschaak  

De schaakvereniging Pomar had een origineel ontstaan: in de achterkamer van de heer J. Hulsker schaakten in eerste instantie veel kinderen die uiteindelijk een vereniging wilden oprichten en deze wilden noemen naar hun toentertijd beroemde Spaanse leeftijdgenoot Arturito Pomar. Aan pa Hulsker werd gevraagd of hij het Voorzitterschap wilde bekleden. Al gauw kwamen er vaders, ooms en andere volwassenen die uiteindelijk de vereniging vormden.

Ondanks de veelbelovende start is Pomar nooit succesvol in het jeugdschaak geweest.

Er was nog wel een sub-vereniging in Don Bosco, maar deze hield niet over.

Alleen in de jaren zeventig beleefden we een kortstondige "boom" toen er dank zij Ben Altorf enige tientallen jeugdigen lid waren. Toch hebben we er vertrouwen in dat onze jeugdleider Lennard Blaas, gezien de relatief kinderrijke omgeving, in de nabije toekomst een aanzienlijke verjonging teweeg zal brengen. Assistentie van mede-Pomar leden is hierin welkom. Mogelijk kan ook samengewerkt worden met het Schaakgenootschap Rijswijk; daar gaat het met het jeugdschaak uitstekend!

Probleemrubriek   

Zwart aan zet verliest:

Uiteraard is zijn eerste zet: 1)... c1D+

Daarna volgt: 2) Pc3+ Dxc3

3) Lc4+ Da5+

4) Lb5+ mat.

Uit deze compositie van A. Kopnin blijkt duidelijk het Russische gezegde: Er zijn vele schaaks, maar er is slechts één mat!

 

Wit wint:

Na 1) g4 dreigt 2) Th5 mat. Na ...Lg6+,

2)Kf6, b1D lijkt zwart echter alles onder controle te hebben. Echter speelt wit nu 3)Th5+!!. Na het verplichte Lxh5 volgt dan 4) g5 mat!

(W.G. Sjikril)

 

Bluflijst  

ERELEDEN POMAR:

J. Hulsker

C.G. Schaaper

G.J. van Veldhoven

H. van Everdinck

F.J. Berendse

 VOORZITTERS POMAR:

J, Hulsker

1946 - 1949

C.G. Schaaper

1949 - 1955

A.J. Van Schaik

1955 - 1959

L.F.A.J. Veltmeijer

1959 - 1967

F.J. Berendse

1967 - 1983

C.J. van Zijderveld

1983 - 1989

G. Beekman

1989 - 1993

P.J.M. van den Eeden

1993 -

Zoals een goede vereniging betaamt, zijn er niet veel voorzitters geweest, al kunnen wij ons hierin niet meten met "Schaakmat" waar Jan Dekker het liefst veertig jaar volhield!

CLUBKAMPIOENEN POMAR:

Waar in een goede vereniging weinig voorzitters zijn, is een groot aantal kampioenen een goede zaak, daar er meestal tot het laatste moment gestreden werd.

Vroeger was er één competitie die tot juni doorging. Voor de liefhebbers was er ook een kortstondige zomercompetitie. Daar vakanties steeds langer werden verdween de laatste. Vanaf 1991 wordt er tot januari een tussenstand opgemaakt waaruit de "winterkampioen" bekend is en uiteindelijk is er de echte, de zomerkampioen.

Vanaf 1953 ziet de lijst er als volgt uit:

 1953: Bertin

1954: W. van Bommel

1955: A.L.A.M. van Dijk

1956: A.L.A.M. van Dijk

1957: W. Kales

1958: H.M.J. v.d. Dungen

1959: J.K. Matveld

1960: G.M.A. de Goey

1961: H. van Everdinck

1962: H. van Everdinck

1963: H.J. Blom

1964: H. van Everdinck

1965: W. van Bommel

1966: H. van Everdinck

1967: F. de Goey

1968: H. van Everdinck

1969: H. van Everdinck

1970: J.A. Barkey

1971: J.J. Secreve

1972: J.A. Barkey

1973: H.M. Abbenhuis

1974: H.J. Blom

1975: H.M. Abbenhuis

1976: J. de Lugt

1977: H.J. Blom

1978: H.M. Abbenhuis

1979: P.C. van Loenen

1980: H.M. Abbenhuis

1981: J.J. Secreve

1982: C.J. van Zijderveld

1983: C.J. van Zijderveld

1984: W. van Markenstein

1985: F. Ferschtman

1986: W. van Markenstein

1987: W. van Markenstein

1988: J. Pieterse

1989: W. van Markenstein

1990: W. van Markenstein

1991: G. Beekman

1992: W. van Markenstein

1993: F. Ferschtman

1994: G. Beekman

1995: J.M. Felkers

1996: W. van Markenstein

De "winterkampioenen" waren:

1991: F. Ferschtman

1992: F. Ferschtman

1993: G. Beekman

1994: P.J.A. van der Meer

1995: P.J.M. v.d. Eeden

WINNAARS POMAR TOERNOOI:

1994: J. Ferschtman

POMAR LEDEN IN DE KONINKLIJKE NEDERLANDSE SCHAAKBOND:

Hans Pont:

Voorzitter

1989-1992

Harry v.d.Stap

Lid financiële commissie

1989-

Chris v. Zijderveld

Wedstrijdleider KNSB competitie

1992-1995

 

POMAR LEDEN IN DE HAAGSE SCHAAKBOND:

Hans Pont:

Voorzitter

1978, 1984

Leo Blaas:

Penningmeester

1977-1983 en 1993-heden

Harry v.d. Stap:

Penningmeester

1983-1993

Redacteur

1992-1994

Chris v. Zijderveld

Diplomaconsul

1983-1991

Competitieleider

1991-heden

 

 Tot slot  

In deze jubileum-editie is getracht een overzicht van vijftig jaar "Pomar" weer te geven. Velen hebben zich voor de vereniging verdienstelijk gemaakt, maar het belangrijkste waren de leden zelf die van het begin af aan een goede sfeer opbouwden én behielden, waardoor de vereniging aan het geluk van menigeen heeft bijgedragen.

Eén persoon wil ik nog extra vermelden.

Goed, U bent hem in dit nummer meermalen tegengekomen, maar als er één is die als "primus inter pares" met Pomar bezig geweest is, zowel als bestuurder als "drijvende kracht" op de achtergrond, als er één is, die in deze vijftig jaar het gezicht van Pomar heeft bepaald, dan is dat wel, zonder wie dan ook tekort te doen, Frits Berendse Sr. voor wiens niet aflatende betrokkenheid hem alle hulde toekomt.

December 1996

Harry van der Stap

Adressen Pomar ] Agenda 2003-2004 ] Interne competitie ] Pomar 1 ] Pomar 2 ] Pomar 3 ] Teams/Rating ] Partijen naspelen ] Online schaken! ] Clubblad Pomar ] Jeugd ] Interessante links ]